عَمرَه بنت عبدالرحمن شاگرد برجسته ی ام المؤمنین عایشه صدیقه رضی الله عنها
عَمرَه بنت عبدالرحمن شاگرد برجسته ی ام المؤمنین عایشه صدیقه رضی الله عنها موضوع: مادران مومنان تاریخ انتشار: 2015-09-28 | بازدید: 1029

 

عَمرَه بنت عبدالرحمن شاگرد برجسته ی ام المؤمنین عایشه صدیقه رضی الله عنها

عُمر بن عبدالعزیز رحمه الله از بهترین خلفای اموی است که از علما و متقین امت اسلامی بحساب می آید. ایشان در زمان خلافت خویش به ابی بکر بن محمد بن عمرو بن حزم که در مدینه بود نامه ای بدین متن نوشت: تمامی احادیث رسول الله صلی الله علیه و سلم که منسوخ نشده و به آن عمل می شود، و یا احادیثی که عَمرَه بنت عبدالرحمن آنها را روایت کرده را جمع آوری کن و آنها را بنویس، زیرا می ترسم علم (احادیث نبوی) با رفتن اهل آن (حافظان احادیث) از بین برود.

 

باید پرسید عَمره چه کسی است که  عمر بن عبدالعزیز به حفظ احادیث او دستور می دهد؟!

 

عَمرَه این زن عالمه در او صفاتی جمع شده بود که به ندرت در زنان هم عصرش دیده می شد، او فقیه، عالم، دانشمند و حافظ احادیث رسول الله صل الله علیه و سلم بود زیرا معلم ایشان ام المؤمنین عایشه صدیقه رضی الله عنها بودند و احادیث نبوی را از ایشان آموختند که این امر باعث بالا رفتن اعتبارش در علم روایت حدیث گردید.

 

پرورش عَمرَه بنت عبدالرحمن در مکتب ام المؤمنین عایشه رضی الله عنها:

 

عمره شخصیتی است که تربیت یافته دامن ام المؤمنین عایشه صدیقه رضی الله عنهاست، و بسبب حافظه قوی که الله عزوجل به ایشان عطا کرده بود از جمله شاگردان نجیب و نابغه ام المؤمنین گردید، به گونه ای که تمام احادیث ایشان را حفظ و روایت می کرد.

 

لذا به دلیل جمع شدن خصوصیات نادر و ارزشمند در این بانوی بزرگوار، ایشان را از جمله سروران زنان تابعین می نامند! چنانکه تابعی جلیل قاسم بن محمد به امام زهری فرمود: می بینم که تو برای کسب علم بسیار حریصی، آیا می خواهی فردی را برایت معرفی کنم که در او علم جمع شده است؟ زهری گفت: بله، قاسم بن محمد فرمود: آن شخص عمرة بنت عبدالرحمن است که علم را از ام المؤمنین عایشه رضی الله عنها آموخته است. اما زهری می گوید: بعد از شنیدن این سخن نزد عمره رفتم و ایشان را همانطور که قاسم بن محمد توصیف کرده بود یافتم، که نشان دهنده تربیت ام المؤمنین عایشه صدیقه رضی الله عنها بودند.

 

اما روایات این شخصیت علمی برجسته فقط به ام المؤمنین عایشه رضی الله عنها محدود نمی شود، بلکه از بیشتر صحابه ای که در عصرش بودند روایت کرده است از جمله: ام المؤمنین ام سلمه رضی الله عنها، ام هشام بنت حارثه بن النعمان الانصاری، حبیبة بنت سهل، ام حبیبه بنت جحش و رافع بن خدیج الانصاری رضی الله عنهم اجمعین.

 

همچنین کسانی که از عمرة بنت عبدالرحمن روایت کرده اند اندک نیستند، از جمله آنها می توان به امام زهری که از بزرگترین تابعین و فقها و محدثین عصرش و ابی الرجال محمد بن عبدالرحمن که پسر عمره بود، و نوه اش حارثة و محمد، و خواهر زاده اش قاضی ابی بکر بن حزم و غیره اشاره کرد.

 

نمونه ای از مرویات این بانوی بزرگ:

مرویات این تابعی بزرگوار در مشهورترین کتب اهل سنت یعنی: صحیح بخاری، صحیح مسلم، سنن ابی دادود، سنن ترمذی، سنن نسائی، و سنن ابن ماجه ذکر شده است که شامل فقه و سیرت می باشد از جمله این حدیث را که امام بخاری از یحیی بن سعد از عمرة بنت عبدالرحمن روایت می کند که از عایشه رضی الله عنها شنیدم، فرمود: (پنج روز از ماه ذو القعده باقی مانده بود که همراه رسول الله صلی الله علیه و سلم برای ادای حج سفر کردیم، زمانی که نزدیک مکه شدیم، رسول الله صلی الله علیه و سلم دستور دادند تا کسی که هَدی همراهش نیست بعد از اینکه طواف کرد و سعی بین صفا و مروه را انجام داد، از احرام خارج شود)[1]. یحیی بن سعید می گوید: این حدیث را به قاسم بن محمد بازگو کردم، او گفت: به الله سوگند، حدیث را همان گونه که بوده بدون هیچ کمی و زیادی برایت ذکر کرده است.

 

اقوال علمای جرح و تعدیل درباره ی عمرة بنت عبدالرحمن:

 

بزرگترین علمای جرح و تعدیل به ثقه بودن، حجت و مورد اعتماد بودن این تابعی بزرگوار گواهی داده اند از جمله:

 

یحیی بن معین که می فرماید: عمرة بنت عبدالرحمن ثقه و حجت است.

 

و عجلیّ ایشان را این گونه توصیف می کند: عمرة بنت عبدالرحمن تابعی ثقه از شهر مدینه است.

و ابن عیینه همچنین می فرماید: ثابت ترین حدیث عایشه، حدیثی است که عمرة بنت عبدالرحمن، قاسم و عروه روایت کرده اند.  

 

و امام زهری ایشان را به دریایی از علم تشبیه کرده است.

و امام ذهبی درباره ایشان می فرماید: او عالم، فقیه، حجت بود که صاحب علم فراوان بود.

وفات عمرة بنت عبدالرحمن:

 

این شخصیت علمی و برجسته در سن هفتاد و هفت سالگی در مدینه منوره در بین سال های 98 ـ 106 هجری دار فانی را وداع گفته و به دیار باقی شتافتند. الله از او راضی و خشنود باد.

مترجم: ام محمد.

 

 

 


[1] ـ صحیح بخاری: (خرجنا مع رسول الله - صلی الله علیه وسلم - لخمس لیال بقین من ذی القعدة، ولا نری إلا أنه الحج، فلما دنونا من مکة، أمر رسول الله - صلی الله علیه وسلم - من لم یکن معه هدیٌ إذا طاف بالبیت وسعی بین الصفا والمروة أن یحلّ)، قال یحیی بن سعد: فذکرت هذا الحدیث للقاسم بن محمد فقال: أتتک والله بالحدیث علی وجهه.

 

 

    منبع: islamtape.com

 

نصیحت و حکمت

عن الأوزاعی، قال: کان یقال: خمس کان علیها أصحاب محمد صلی الله علیه وسلم والتابعون بإحسان، لزوم الجماعة، واتباع السنة، وعمارة المسجد، وتلاوة القرآن، والجهاد فی سبیل الله.

امام اوزاعی رحمه الله فرمود: « پنج چیز بود که اصحاب محمد صلی الله علیه وسلم و تابعینی که در نیکی از آنها پیروی کردند همواره بر آن پایبند بودند: نماز جماعت، پیروی از سنت نبوی، آبادانی مسجد، و تلاوت قرآن، و جهاد در راه خدا».

"حلیة الأولیاء وطبقات الأصفیاء" حافظ أبو نعیم اصفهانی.

نظر سنجی

شما به کدام بخش سایت بیشتر مراجعه میکنید؟









      

گالری تصاویر
  • قرآن

    قرآن

  • حدیث

    حدیث

  • دعا

    دعا

Close

برای دریافت مطالب جدید سایت لطفا ایمیل خود را وارد نمایید.