رفتار فرزند با پدر در هنگام اختلاف
رفتار فرزند با پدر در هنگام اختلاف موضوع: آداب و اخلاق تاریخ انتشار: 2017-03-05 | بازدید: 120

رفتار فرزند با پدر در هنگام اختلاف

 

پدر در دین اسلام منزلتی دارد که هیچ بشر دیگری از آن برخوردار نیست مگر مادر.

 

از ابوهریره ـ رضی الله عنه ـ روایت است که رسول الله ـ صلی الله علیه وسلم ـ فرمودند: (هیچ فرزندی نمی ‌تواند حق پدرش را ادا کند مگر آنکه او را در حالی که برده است بیابد و بخرد و آزاد کند)[1].

 

و از عبدالله بن عمرو ـ رضی الله عنه ـ از رسول الله ـ صلی الله علیه وسلم ـ روایت است که فرمودند: (خشنودی پروردگار در خشنودی پدر، و خشم پروردگار در خشم پدر است)[2].

 

بنابراین هر سوء تفاهم یا اختلافی که میان فرزند و پدر وجود داشته باشد، باید فرزند با وی به نیکی رفتار کرد حتی اگر این اختلاف در اصل دین و اساس رسالت پیامبران باشد!

 

الله سبحانه و تعالی می‌ فرماید: (و انسان را درباره‌ی پدر و مادرش سفارش کردیم؛ مادرش به او باردار شد، سستی بر روی سستی و از شیر باز گرفتنش در دوسال است. [به او سفارش  کردیم] که شکرگزار من و پدر و مادرت باش که بازگشت [همه] به سوی من است * و اگر تو را وا دارند تا درباره‌ی چیزی که تو را بدان دانشی نیست به من شرک ورزی از آنان فرمان مبر (ولی) در دنیا به خوبی با آنان معاشرت کن و راه کسی را پیروی کن که توبه‌ کنان به سوی من باز می ‌گردد و [سرانجام] بازگشت شما به سوی من است و از [حقیقت] آنچه انجام می ‌دادید شما را باخبر خواهم کرد)[3].

 

این را بدان که سخن گفتن با پدر و مادر مانند حرف زدن با دیگران نیست؛ تو امر شده ‌ای که برای آنها بالهای تواضع را بر زمین بگذاری، نرم سخن بگویی و در برابرشان فروتن باشی و صدایت را پایین بیاوری و به تندی سخن نگویی حتی اگر ناچیز باشد و کاری را که دوست ندارند انجام ندهی یا در برابر خواسته ‌ی مباح آنان نه نگویی!

 

الله متعال می‌فرماید: (و پروردگار تو چنین مقرر کرد که جز او را مپرستید و به پدر و مادر احسان کنید. اگر یکی از آن دو یا هر دو در کنار تو به سالخوردگی رسیدند به آنها [حتی] اُف مگو و به آنان پرخاش مکن و با آنها سخنی شایسته بگوی * و از سر مهربانی بال فروتنی بر آنان بگستر و بگو پروردگارا آن دو را رحمت کن چنانکه مرا در کودکی پروردند)[4].

 

از هشام بن عُروة از پدرش روایت است که درباره ‌ی آیه‌ ی ﴿وَاخْفِضْ لَهُمَا جَنَاحَ الذُّلِّ مِنَ الرَّحْمَةِ﴾ گفت: (هیچ چیزی را که دوست دارند از آنان باز مدار)[5].

 

اما شرع حنیف اسلام به فرزند حق داده که با پدرش مناقشه و گفتگو کند و در سایه‌ ی آداب و ضوابطی که بیان شد او را نصیحت کند، به ویژه اگر فرزند مورد ستم قرار گرفته و از خود دفاع می‌ کند یا منکر را از پدرش مشاهده نموده و می‌ خواهد آن منکر را از پدرش دور نماید.

 

در این گفتگوی زیبا و مترقیِ پیامبر الله تعالی ابراهیم ـ علیه السلام ـ و پدر مشرکش دقت کن:

 

(و در این کتاب به یاد ابراهیم بپرداز زیرا او پیامبری بسیار راستگو بود * چون به پدرش گفت: پدرجان چرا چیزی را که نمی ‌شنود و نمی ‌بیند و از تو چیزی را دور نمی ‌کند می‌ پرستی؟ * ای پدر به راستی مرا از دانش [وحی حقایقی به دست] آمده که تو را نیامده است پس از من پیروی کن تا تو را به راهی راست هدایت نمایم * پدر جان شیطان را مپرست که شیطان [پروردگار] رحمان را عصیانگر است * ای پدر جان ! من از این می ترسم که از (سوی الله) رحمان عذابی به تو برسد، آنگاه از دوستان شیطان (و همنشینان او در آتش) باشی * گفت: ای ابراهیم آیا تو از خدایان من متنفری؟ اگر باز نایستی تو را سنگسار خواهم کرد و برای مدتی طولانی از من دور شو * [ابراهیم] گفت: درود بر تو باد، به زودی از پروردگارم برای تو آمرزش می ‌خواهم زیرا او همواره نسبت به من پر مهر بوده است)[6].

 

منبع: اسلام سؤال و جواب

 

 


[1] ـ صحیح مسلم: (لَا یَجْزِی وَلَدٌ وَالِدَهُ ، إِلَّا أَنْ یَجِدَهُ مَمْلُوکًا فَیَشْتَرِیَهُ فَیُعْتِقَهُ ).

[2] ـ سنن ترمذی و شیخ آلبانی رحمه الله آن را صحیح می داند: (رِضَی الرَّبِّ فِی رِضَی الوَالِدِ ، وَسَخَطُ الرَّبِّ فِی سَخَطِ الْوَالِدِ).

[3] ـ لقمان:14-15: (وَوَصَّیْنَا الْإِنْسَانَ بِوَالِدَیْهِ حَمَلَتْهُ أُمُّهُ وَهْنًا عَلَیٰ وَهْنٍ وَفِصَالُهُ فِی عَامَیْنِ أَنِ اشْکُرْ لِی وَلِوَالِدَیْکَ إِلَیَّ الْمَصِیرُ * وَإِنْ جَاهَدَاکَ عَلَیٰ أَنْ تُشْرِکَ بِی مَا لَیْسَ لَکَ بِهِ عِلْمٌ فَلَا تُطِعْهُمَا ۖوَصَاحِبْهُمَا فِی الدُّنْیَا مَعْرُوفًا ۖ وَاتَّبِعْ سَبِیلَ مَنْ أَنَابَ إِلَیَّ ۚ ثُمَّ إِلَیَّ مَرْجِعُکُمْ فَأُنَبِّئُکُمْ بِمَا کُنْتُمْ تَعْمَلُونَ).

[4] ـ اسراء:23-24: (وَقَضَیٰ رَبُّکَ أَلَّا تَعْبُدُوا إِلَّا إِیَّاهُ وَبِالْوَالِدَیْنِ إِحْسَانًا ۚ إِمَّا یَبْلُغَنَّ عِنْدَکَ الْکِبَرَ أَحَدُهُمَا أَوْ کِلَاهُمَا فَلَا تَقُلْ لَهُمَا أُفٍّ وَلَا تَنْهَرْهُمَا وَقُلْ لَهُمَا قَوْلًا کَرِیمًا * وَاخْفِضْ لَهُمَا جَنَاحَ الذُّلِّ مِنَ الرَّحْمَةِ وَقُلْ رَبِّ ارْحَمْهُمَا کَمَا رَبَّیَانِی صَغِیرًا ).

[5] ـ به روایت بخاری در «أدب المفرد» باب «لین الکلام للوالدین»؛ و شیخ آلبانی رحمه الله این روایت را صحیح می‌ داند: (لَا تَمْتَنِعْ مِنْ شَیْءٍ أَحَبَّاهُ).

[6] ـ مریم: 41-47: (وَاذْکُرْ فِی الْکِتَابِ إِبْرَاهِیمَ ۚ إِنَّهُ کَانَ صِدِّیقًا نَبِیًّا * إِذْ قَالَ لِأَبِیهِ یَا أَبَتِ لِمَ تَعْبُدُ مَا لَا یَسْمَعُ وَلَا یُبْصِرُ وَلَا یُغْنِی عَنْکَ شَیْئًا * یَا أَبَتِ إِنِّی قَدْ جَاءَنِی مِنَ الْعِلْمِ مَا لَمْ یَأْتِکَ فَاتَّبِعْنِی أَهْدِکَ صِرَاطًا سَوِیًّا * یَا أَبَتِ لَا تَعْبُدِ الشَّیْطَانَ ۖ إِنَّ الشَّیْطَانَ کَانَ لِلرَّحْمَٰنِ عَصِیًّا * یَا أَبَتِ إِنِّی أَخَافُ أَنْ یَمَسَّکَ عَذَابٌ مِنَ الرَّحْمَٰنِ فَتَکُونَ لِلشَّیْطَانِ وَلِیًّا * قَالَ أَرَاغِبٌ أَنْتَ عَنْ آلِهَتِی یَا إِبْرَاهِیمُ ۖ لَئِنْ لَمْ تَنْتَهِ لَأَرْجُمَنَّکَ ۖ وَاهْجُرْنِی مَلِیًّا * قَالَ سَلَامٌ عَلَیْکَ ۖ سَأَسْتَغْفِرُ لَکَ رَبِّی ۖ إِنَّهُ کَانَ بِی حَفِیًّا).

 

 

    منبع: نوار اسلام

 

نصیحت و حکمت

قال أبو سلیمان الدارانی رحمه الله : «اختلفوا علینا فی الزهد بالعراق ؛ فمنهم من قال: الزهد فی ترک لقاء الناس ، ومنهم من قال: فی ترک الشهوات ومنهم من قال : فی ترک الشبع، وکل منهم قریب بعضه من بعض ، قال: وأنا أذهب إلی أن الزهد فی ترک ما یشغلک عن الله عز وجل». "جامع العلوم والحکم " (ص : 310).

ابو سلیمان دارانی رحمه الله فرمود: «علمای عراق درباره تعریف زُهد اختلاف کرده اند: بعضی گفته اند: زهد با ترک مردم (و دنیا) حاصل می شود، و بعضی گفته اند: زهد با ترک شهوات بدست می آید، و بعضی دیگر گفته اند: زهد در ترک سیر شدن از غذا است، و هرکدام از این معانی به هم نزدیکند، و بنظر من زهد یعنی ترک هرآنچیزی که تو را از خداوند عزوجل غافل می کند».

 

نظر سنجی

شما به کدام بخش سایت بیشتر مراجعه میکنید؟









      

گالری تصاویر
  • قرآن

    قرآن

  • حدیث

    حدیث

  • دعا

    دعا

Close

برای دریافت مطالب جدید سایت لطفا ایمیل خود را وارد نمایید.