اختلاف ‏ شیعه وسنی در تفسیر آیه ‏تطهیر
اختلاف ‏ شیعه وسنی در تفسیر آیه ‏تطهیر موضوع: تفسیر قرآن تاریخ انتشار: 2013-07-15 | بازدید: 1092

 اختلاف ‏ شیعه وسنی در تفسیر آیه ‏تطهیر

 

ای پدر : دشمنی شیعه با عایشه «ام المومنین»  و علاقه به علی ، حسن ، حسین و فاطمه (علیه السلام) از یک سو و استدلال اهل تسنن در محدود کردن آیه در زنان پیامبر و تفسیر آیات تطهیر از طرف دیگر ، اختلاف این دو فرقه را تداوم بخشید و این اختلاف  به علت عدم توجّه دو طرف به اراده تکوینی و اراده تشریعی در آیات است ، در کتاب خدا به  دو نوع اراده الهی اشاره دارد:

1 ـ اراده تکوینی(اراده ای که در آن هیچگونه تخلفی ندارد  ،] اِنَّما اَمْرُهُ اِذا اَرادَ شَیأً اَنْ یَّقُولَ لَهُ کُنْ فَیَکُون  (یس /82)=جز این نیست که فرمانش چون «آفریدنِ» چیزی را بخواهد اینست که به او بگوید : موجود شو ، پس بی درنگ موجود می شود و در این اراده فضیلتی نیست مانند میوه دادن جبری گیاه ، پاک بودن همه سنگ ها و اگر قرار بود ازانسانی ذاتاً پاک صادر می شد مانند آن سنگ فضیلتی نداشت و معصوم بودن گیاه و سنگ و آن انسان در یک سطح قرار می گرفت، چون برای پاکی زحمتی نکشیده است.

2 ـ اراده تشریعی« قانونی» یا رضای خدا که در این اراده اعمال انسان از اراده او می گذرد و اراده آنان مسبوق ازعلم ، آگاهی است ، وسپس انتخاب و عمل جلو می آید که در این قسمت جای تخلف باز است یعنی خداوند اراده می کند امّا اراده اش حاصل نمی شود (مثلاً اراده می کند که ای مردم نماز بخوانید،روز بگیرید،زکات بدهید ، عده ای هم انجام نمی دهند)

- یَانِسَاءَالنَّبِیِّ مَن یَأتِ مِنکُنَّ بِفَاحِشَهٍ مُّبَیِّنَهٍ یُضَاعَفً لَهَاالْعَذَابُ ضِعْفَیْنِ وَ کَانَ ذَلِکَ عَلَی اللهِ یَسِیراً(احزاب/30) ـ

یعنی:ای زنان پیامبر، هر کدام از شما که عمل ناشایستِ آشکاری انجام دهد ، عذاب در حقّ او دو برابر می شود و این کار بر خداوند آسان است .ـ

- وَمَن یَقنُت مِنکُنَّ ِللهِ وَ رَسُولِهِ وَ تَعْمَل صَالِحاً  نُّؤتِهَا أَجْرَهَا مَرَّتَینِ وَ أَعْتَدْنَا لَهَا رِزْقاً کَرِیماً( احزاب/31)

یعنی : و هرکدام از شما که در برابر خداوند و رسولش گردن نهد و کار شایسته کند، پاداشی دو برابر بدهیم و برایش روزی ای ارزشمند فراهم آوریم ـ

- یَانِسَاءَ النَّبِیِّ لَسْتُنَّ کَأَحَدٍ مِّنَ النِّسَاءِ إِنِ اتَّقَیْتُنَّ فَلَاتَخْضَعْنَ بِالْقَولِ فَیَطْمَعَ الَّذِی فِی قَلْبِهِ مَرَضُ وَ قُلْنَ قُولاً مَعْرُفاً(احزاب / 32)  

یعنی:ای زنان پیامبر شما مانند هیچ یک از زنان دیگر نیستید)  اهمیت شما خانواده در حفظ آبروی آخرین پیام و پیام آور است )‌ اگر پروا دارید ،‌ پس در سخن گفتن  نرمی نکنید تا آن کس که مرضی در دل دارد طمع ورزد ،‌ سخن پسندیده گوئید.

( تمام ضمایر مؤنث است)

- ‌وَ قَرنَ فِی بُیُوتِکُنَّ وَلَا تَبَرَّجْنَ تَبَرُّجَ الْجَاهِلِیَّهِ الأُولَی وَأَقِمْنَ الصَّلَوهَ وَ ءَاتِینَ الزَّکَوهَ وَ أَطِعْنَ اللهَ وَ رَسُولَه

ودر خانه های خود بمانید و جلوه گری های دوران جاهلیت را پیش نگیرید ،‌ نماز را بپا دارید و زکات دهید و خدا و پیامبر او را اطاعت کنید . ( آیه رضایت الهی را در کشاندن خانواده پیامبردر چار چوب قوانین الهی نشان می دهد ، خواه زنان پیامبر باشد ، خواه دختر و نواده او )

- اِنَّما یُریدُ اللهُ لِیُذْهِبَ عَنْکُمُ الرِّجْسَ اَهْلَ البَیْتِ وَ یُطَهِّرَکُمْ تَطْهیِراً ( احزاب / 33 )

یعنی :‌ جز این نیست که خداوند می خواهد( چنین اراده دارد) نا پاکی را از شما اهل این خــانه بـبرد و  پاکیزه یتان گرداند .

قرینه “‌ یا نساء‌انبی ”‌در صدر آیات تطهیر نشان می دهد که مقصود زنان پیامبر بوده اند .

ای پدر: در این آیه ،‌ طهارت« تکوینی» مطرح نیست چراکه درطهارت تکوینی جای تخلف نیست بلکه سخن از طهارت «تشریعی» است که جای تخلف دارد! و همه اراده های تکلیفی در قرآن برای بشر اراده «تشریعی» استیعنی اینکه انسان خود را از طریق عبادت و رعایت اوامر الهی از گناهان پاک کرده متقی می شود.

-اِنَّما یُریدُ اللهُ = اراده و رضایت خدا دراین است

لِیُذْهِبَ عَنْکُمُ الرِّجْسَ اَهْلَ البَیْتِ= که شما خانواده پیامبر آلوده نباشید .

گناه برای همه منع شده امّاگناه عالم بزرگتراست،چون محل توجه جامعه است طهارت رابرای همه می خواهدامّااختصاصاًازخانواده پیامبربیشترمی خواهد و این یک تاکید است .

معنای«یُریدُ الله»آیه وضوح و«یُریدُ الله»این آیه هردو یکی است ، همانگونه که آیه وضوح عصمت ذاتی ندارد این آیه هم عصمت ذاتی برای خانواده پیامبر ندارد دلیل واضح است چون اراده الهی در این آیات اراده تشریعی است

ای پدر: شمامی خواهید عصمت ذاتی برای  خانواده پیامبر بسازید که گفتید: عَنْکُمُ و یُطَهِّرَکُمْ  خطاب به مذکر است پس مخاطب علی ، حسن و حسین و فاطمه (ع ) است در حالی که برای فاطمه زهرا ضمیر« کُم»نمی آورد ولی درزبان عرب به خانواده «کُـــم» می گویند( مانند آنکه وارد خانه ای شوندکه یک مرد و 10 زن باشند ، می گویند سلام و علیکم و لذا ضمیرمذکر بنابرقاعده تغلیب در این آیه بکار رفته است چنانکه در آیه 73 سوره هود دیده می شود)

فرشتگانی که به حضرت ابراهیم (ع) و همسرش که هردو پیر بودند مژده  فرزند می دهند  .

قَالُوا أَتَعجَبِینَ مِن أَمْرِاللهِ  رَحمَتُ اللهِ  وَ بَرَکَاتُهُ عَلَیکُم أَهلَ البَیتِ إِنَّهُ حَمِیدٌ مَّجِید

گفتند : آیا از قدرت ِ خدا به شگفت می آیی؟ بخشایش خداوند و برکاتش بر شما اهل این خانه باد ، بی گمان او ستوده بزرگوار است .( ملائکه خطاب بــه زن حضرت ابراهیم می گویند عَلَیکُم یعنی زنی که در خانواده مرد است در زبان عرب آن مردراغلبه می دهد خطاب مذکر می کند، چون مدیر خانه مرد است)

اولاًواژه”اهل“درقرآن به مصادیق مختلف بکاررفته است هم همسران پیامبر ،‌ هـم خانواده او و هم کـسانی که اشتـراک عقیدتی با رسول خدا (ص) دارند جزو”‌ اهل“  او مـحسوب می شوند از اینروملاحظه می شود که پسر نافرمان نوح هرچند زاده آن  پیامبر بوده جزء‌ اهل او خوانده نمی شود چنانکه در سوره هود آیه 46 می فرماید :‌

یا نُوحُ اِنَّهُ لَیْسَ مِنْ اَهْلِکَ = ای نوح آن پسر از اهل تو نیست . (یعنی هم عقیده تو نیست )

بنابراین منظور از واژه “ اهل”در آیه تطهیر(احزاب /33) می تواند می تواند هر یک از موارد همسران پیامبر ، خانواده او ، یا همفکران آن حضرت باشد و بنا برقرینه “ یا نساء النبی ” در صدر آیه منظور همسران پیامبر است.

ثانیاً آیه تطهیر به وضوح بیانگر طهارت تشریعی است که می فرماید :‌

اگر پرهیزکار باشید ،‌ اگر عفّت پیش گیرید ، اگر نماز بپا دارید و اگر زکات دهید و اگر از خدا و رسول اطاعت کنید ،‌ پاک می شوید .

این اراده و رضایت الهی اختصاص به پیامبر(ص)وخانواده او ندارد ،‌ چنانکه آیه 6 سوره مائده درباره مؤمنان دیگر می فرماید : ای مؤمنان=‌

ما یُریدُ اللهَ لِیَجْعَلَ عَلَیْکُمْ مِّنْ حَرَجٍ وَّلکِنْ یُریِدُ لِیُطَهِّرَکُمْ وَ لِیُتِمَّ نِعْمَتَهُ عَلَیْکُمْ لَعَلَّکُمْ تَشْکُرُون .

یعنی:خدانمی خواهد(بافرمان عبادات واحکام) بر شما سخت گـیرد ،‌ بلکه می خواهد (به وسیله این احکام) پاکتان سازد و نعمتش را بر شما تمام کند ،‌ باشد که سپاسگزارباشید .

و باز در سوره توبه آیه 103 می فرماید :‌

خُذْ مِنْ اَمْوالِهِمْ صَدَقَهً تُطَهِّرُهُمْ وَ تُزَکّیهِمْ بِها وَصَلِّ عَلَیْهِمْ .

یعنی : از اموالشان صدقه ای بگیر تا بدان پاکشان سازی و تزکیه اشان کنی و در حقّ آنها دعای خیر کن .

به زبان دیگراین اراده ای که خداوندبرای زنان پیامبرخواسته در آیات دیگر از همه مؤمنان خواسته یعنی اراده و رضای الهی جهت پاکی همه مسلمانان است.

روشن است که منظور آیه شریفه آن نیست که پیامبر (ص) مردم را به مقام «عصمت» ذاتی می رساند ،‌ بلکه ایشان از راه عمل ( پرداختن صدقه یا زکات ) پاک می شوند .

مسلماًاگرخاندان پیامبروشخص وی ذاتاً معصوم بودند‌ مسأله جبر پیش می آمد یعنی اگرقرار بود بی اختیار از آنها خیر صادرشود(که لازمه عصمت ذات است) این امر فضیلتی نبودوچگونه می توانست برای انسانهای عادی اسوه باشد !؟

اگر بگویند عصمت نیروئی بودکه خداوند در وجود خانواده پیامبر گذاشته بودو آن نیرو آنان را از ارتکاب گناه دورمی کرد کار را خرابتر می کنید و مساله تکلیف و اراده و عمل زیر سؤال می آمد،‌ زیرا قرآن کریم می فرماید :‌

لا یُکَلِّفُ اللهُ نَفْساً اِلّا وُسْعَها ( بقره / 286 )

یعنی :‌ خدا هیچکس را بیش از توانش مکلّف نمی سازد .

بنابراین عمل به تکالیف الهی و معصوم شدن بدان معنا ، در امکان همه هست.  و شما به عنوان نماینده مذهب شیعه می خواهید عصمت ذاتی را برای علی ،فاطمه ، حسن و حسین بسازید توهین بزرگی به این خاندان کردید که عمل به اراده را از آنان گرفتید و سنی ها هم خواستند ثابت کنند مخاطب آیه همسران پیامبر است درحالی که هر کدام را هدف بگیرید فاقد طهارت ذاتی هستند . 

سایت نوار اسلام

IslamTape.Com

 

 

    منبع: سايت نوار اسلام

 

نصیحت و حکمت

یحیی بن یمان، قال: سمعت سفیان الثوری، یقول: الحدیث أکثر من الذهب والفضة ولیس یدرک، وفتنة الحدیث أشد من فتنة الذهب والفضة.

یحیی بن یمان گفت: شنیدم که سفیان ثوری می فرمود: « (ارزش) حدیث بیشتر از طلا و نقره است ولی محسوس نیست، و فتنه و بلای حدیث (دروغ) بیشتر از فتنه طلا و نقره است».

‏"حلیة الأولیاء وطبقات الأصفیاء" حافظ أبو نعیم اصفهانی.‏

نظر سنجی

شما به کدام بخش سایت بیشتر مراجعه میکنید؟









      

گالری تصاویر
  • قرآن

    قرآن

  • حدیث

    حدیث

  • دعا

    دعا

Close

برای دریافت مطالب جدید سایت لطفا ایمیل خود را وارد نمایید.