حکم کسی که بگوید : اگر این کار را کردم کافر باشم! و بعد آنرا انجام دهد؟
حکم کسی که بگوید : اگر این کار را کردم کافر باشم! و بعد آنرا انجام دهد؟ موضوع: سوگند و نذر تاریخ انتشار: 2013-08-05 | بازدید: 799

قبل از آنکه ازدواج کنم مرتکب گناهی شدم، بعدا به شدن پشیمان شدم، و با خود عهد بستم و گفتم : اگر یک بار دیگر این گناه را انجام دادم پس کافر باشم! بعد که ازدواج کردم شیطان مرا وسوسه نمود و دوباره مرتکب آن گناه شدم! لذا از نو شهادتین آوردم و حتی عقد نکاح خویش با همسرم را تکرار کردم، ولی مشکل آن بود که در قت عقد فقط والدین و برادرانم را شاهد گرفتم و ولی همسرم حضور نداشت، آیا این کار صحیح است؟

 

الحمدلله،

اینکه شما با خود گفتید : (اگر یک بار دیگر این گناه را انجام دادم پس کافر باشم)، بدون شک سخن منکری است، و برای مسلمان جایز و حلال نیست چنین الفاظ و جملاتی را بر زبان جاری کند، و جایز نیست به آنچه گفته اید التزام و تعهد داشته باشید.

شیخ الاسلام ابن تیمیه می گوید : «اگر شخص حرام کننده چیزی (بر خود) لازم بگرداند، مثل اینکه بگوید : اگر این کار را کردم پس اهانت بر مصحف بر من لازم باشد! و امثال این سخن، به اتفاق علماء بر او روا نیست که چنین کند، و اما درباره وجوب کفاره (بر وی) مابین علماء نزاع شدیدی هست؛ و همینطور هرگاه حکمی را (برخود) لازم بگرداند که التزام به آن جایز نباشد، مثلا بگوید : اگر چنین کردم پس یهودی یا نصرانی هستم! در اینجا التزام کفر تحت هیچ شرایطی برای وی جایز نیست، و اگر قصد آن کند در آنصورت با آن قصد کافر است». " مجموع الفتاوی " (33 / 203).

 

و اما چه چیزی بر این سخن مترتب می شود؟

1- عدم وقوع کفر بر شما .

شیخ الاسلام ابن تیمیه می گوید : «و اگر به کفر سوگند یاد کند و بگوید : «اگر چنین کند پس از خدا و رسولش بریء است، یا او یهودی یا نصرانی است» : با انجام فعلی که سوگند بر آن خورده شده کافر نمی شود، هرچند که حکمی معلق به شرط است؛ زیرا مقصود وی از سوگند به آن (کفر) به دلیل بغض و نفرتش نسبت به آن است نه اینکه اراده آنرا کرده باشد». " مجموع الفتاوی " ( 32 / 91 ) .

2- باید کفاره سوگند هم بدهید.

البته بعضی از علماء گفتند که امثال این سخنان جزو کلام لغو است و چیزی بر آن مترتب نخواهد شد، چون سوگند نیست. در عوض دیگران گفتند : کفاره سوگند لازم است.

ابن رشد مالکی می گید : «علماء درباره کسی که بگوید : «من کافر به خدا، یا مشرک به خدا، یا یهودی و یا نصرانی باشم اگر فلان کار را کردم» سپس آن کار را انجام دهد، آیا بر او کفاره لازم است یا خیر؟ اختلاف نظر دارند : مالک و شافعی گفتند این سوگند نیست و کفاره ای بر او نیست، و ابوحنیفه گفته : این سوگند است و اگر خلاف سوگندش عمل کند باید کفاره بدهد، و این قول احمد بن حنبل نیز است.

سبب اختلاف آنها در اینست که آیا سوگند خوردن بر هر امر حرامی جایز است، یا اینکه جز به خدا جایز نیست؟ و اگر چنین سوگندی خورده شود آیا منعقد می شود یا خیر؟

آنکس که معتقد است سوگند منعقده تنها سوگندی است که به خدا و به اسماء او تعالی واقع شود، می گوید : (این سوگند که با لفظ کفر آمده) کفاره ندارد چون سوگند نیست، و آنکس که معتقد است سوگند با هر آنچه شرع آنرا حرمت نهاده باشد واقع می شود، گفته : کفاره دارد، زیرا سوگند به تعظیم مانند سوگند به ترک تعظیم است، و همانگونه که تظیم واجب است، همانگونه هم واجب است تعظیم ترک نشود..». " بدایة المجتهد ونهایة المقتصد " ( 1 / 410 ).

بنظر می رسد کفاره دادن به احتیاط نزدیکتر باشد، و این رأی شیخ الاسلام ابن تیمیه و علامه ابن عثیمین هم است.

علامه ابن عثیمین می گوید : «اگر مردی بگوید : «او یهودی، یا نصرانی، یا مجوسی، یا از اسلام بریء، یا کمونیست باشد؛ اگر چنین و چنان کند»؛ آیا حکم آن شبیه حکم سوگند است؟

بعضی از علما می گویند : حکم سوگند را دارد؛ زیرا این امورات (یهودی و نصرانی و ..) برای او ناپسند و مکروه اند، و برای همین انجام آن کار و ناپسندی آنرا بمانند ناپسندی آن دانسته که یهودی یا نصرانی یا کمونیست و مانند آن باشد، و بر این مبنا حکم آن همان حکم تحریم است؛ یعنی تحریم امر مباح (که کفاره دارد) پس ملزم بر کفاره سوگند است، و این رای مشهور مذهب حنابله است، و از ابن عمر رضی الله عنه و بعضی از سلف روایت شده است.

و بعضی از علما گفتند : کفاره ای بر وی نیست؛ زیرا این (سخن) سوگند نیست، و در معنای سوگند هم نیست.

ولی رای صحیح آنست که حکم آن حکم سوگند است».

" الشرح الممتع علی زاد المستقنع " ( 15 / 155 ) .

 

والله اعلم

وصلی الله علی نبینا محمد وعلی اله وصحبه وسلم

سایت جامع فتاوای اهل سنت و جماعت

IslamPP.Com

 

    منبع: سايت جامع فتاواي اهل سنت و جماعت (IslamPP.Com)

 

نصیحت و حکمت

قال أحمد رحمه الله : «الناس محتاجون إلی مداراة ورفق فی الأمر بالمعروف بلا غلظة إلا رجل معلن بالفسق فلا حرمة له». "جامع العلوم والحکم " (ص : 342).

امام احمد رحمه الله فرمودند: «مردم در هنگام امر به معروف به مدارا و نرمی نیاز دارند نه شدت و تندی، مگر برای مردی که علناً گناه و فسق می کند که دیگر حرمتی برایش نیست».

نظر سنجی

شما به کدام بخش سایت بیشتر مراجعه میکنید؟









      

گالری تصاویر
  • قرآن

    قرآن

  • حدیث

    حدیث

  • دعا

    دعا

Close

برای دریافت مطالب جدید سایت لطفا ایمیل خود را وارد نمایید.