حکم نماز خواندن در سرزمین عذاب شده
حکم نماز خواندن در سرزمین عذاب شده موضوع: نماز تاریخ انتشار: 2013-08-05 | بازدید: 852

1- نماز خواندن در سرزمین عذاب شده که سرزمین ثمود هم جزو آن است مکروه است ولی حرام نیست و نماز صحیح است و این مذهب جمهور اهل علم از حنفیه ،مالکیه، و شافعیه است و همچنین مشهور مذهب حنابله (حاشیة الطحطاوی ص 357, تحفة المحتاج 2/166, مطالب أولی النهی 1/372(.

2- گفته شده که نماز خواندن در این مکان حرام است، و این قول بعضی از حنابه و قول مختار ابن تیمیه در شرح العمدة (4/510) است.

کدام یک از این دو قول صحیح و طبق سنت  است؟

 

الحمدلله،

نماز خواندن در زمین مغضوب (مورد غضب قرار شده) مانند سرزمین قوم لوط و هر مکانی که در آنجا عذابی نازل شده باشد مانند سرزمین بابل و ثمود (بین مدینه و شام که قوم صالح علیه السلام بودند) و مسجد ضرار (مجاور مسجد قباء است که توسط منافقین بنا شده بود) و هر مکانی که در آنجا عذابی نازل شده باشد، در نزد جمهور اهل علم صحیح است یعنی نماز باطل نیست، اما خواندن نماز در اینگونه مکانها مکروه می باشد؛ زیرا مورد نفرین واقع شده اند. روزی پیامبر صلی الله علیه وسلم بر سرزمین ثمود عبور کردند و فرمودند : «لاَ تَدْخُلُوا عَلَی هَؤُلاَءِ المُعَذَّبِینَ إِلَّا أَنْ تَکُونُوا بَاکِینَ، فَإِنْ لَمْ تَکُونُوا بَاکِینَ فَلاَ تَدْخُلُوا عَلَیْهِمْ، لاَ یُصِیبُکُمْ مَا أَصَابَهُمْ» بخاری (433).

یعنی : « به سرزمین اینها که مورد عذاب خدا قرار گرفته‌اند وارد نشوید، مگر به حالت گریان، و اگر حالت گریه نداشتید بر آنان وارد نشوید، تا عذابی که بر آنان نازل شده بر شما نازل نشود».

و در لفظ مسلم چنین آمده : «لَا تَدْخُلُوا مَسَاکِنَ الَّذِینَ ظَلَمُوا أَنْفُسَهُمْ، إِلَّا أَنْ تَکُونُوا بَاکِینَ حَذَرًا، أَنْ یُصِیبَکُمْ مِثْلُ مَا أَصَابَهُمْ» مسلم (2980).

یعنی : « به منزل کسانی که به خود ظلم کرده‌اند وارد نشوید مگر به حالت گریه و زاری، تا عذابی که بر آنان نازل شده بر شما نازل نشود».

و از ابن عمر رضی الله عنه روایت است که گفت : «أَنَّ رَسُولَ الله صلی الله علیه وسلم لَمَّا نَزَلَ الْحِجْرَ فِی غَزْوَةِ تَبُوکَ أَمَرَهُمْ أَنْ لا یَشْرَبُوا مِنْ بِئرِهَا وَلا یَسْتَقُوا مِنْهَا، فَقَالُوا: قَدْ عَجَنَّا مِنْهَا وَاسْتَقَیْنَا، فَأَمَرَهُمْ أَنْ یَطْرَحُوا ذَلِکَ الْعَجِینَ وَیُهَرِیقُوا ذَلِکَ الْمَاءَ» بخاری (3378) ومسلم (2981).

یعنی : هنگامی که رسول خدا صلی الله علیه وسلم در غزوة تبوک در محل حِجر (منازل ثمود) توقف کرد، دستور داد تا نه از آب آن چاه بنوشند و نه از آن بردارند. صحابه گفتند: ما از آب چاه، آرد، خمیر کرده ایم و آب برداشته ایم! رسول خدا صلی الله علیه وسلم دستور داد تا آن خمیر را بیندازند (و به شترها بدهند) و آن آب را بریزند.

و امام بخاری در صحیح خود ذکر کرده که علی رضی الله عنه نماز خواندن در بابل را مکروه می دانستند.

و نگاه کنید به : " الموسوعة الفقهیة " (30/190).

و اما خود نماز – اگر بدرستی اداء شود –  مادام که محل آن از نجاسات پاک باشد، صحیح است، هر چند در مکانهای مغضوب خوانده شده باشد، زیرا نهی وارده از داخل شدن به چنین مکانهایی به اصل و ماهیت نماز برنمی گردد، و مانع صحت آن نیست، اما در اینکه آیا نمازگزار مرتکب عملی حرام شده یا ناپسند؛ مابین اهل علم اختلاف نظر است، و همانطور که ذکر شد جمهور اهل علم آنرا مکروه می دانند، و بعضی آنرا حرام می دانند، و به روایت ابوداود از ابو صالح الغِفاری استناد کردند که گفت : « أَنَّ عَلِیًّا رَضِیَ اللَّهُ عَنْهُ مَرَّ بِبَابِلَ وَهُوَ یَسِیرُ فَجَاءَهُ الْمُؤَذِّنُ یُؤَذِّنُ بِصَلَاةِ الْعَصْرِ فَلَمَّا بَرَزَ مِنْهَا أَمَرَ الْمُؤَذِّنَ فَأَقَامَ الصَّلَاةَ فَلَمَّا فَرَغَ قَالَ إِنَّ حَبِیبِی صَلَّی اللَّهُ عَلَیْهِ وَسَلَّمَ نَهَانِی أَنْ أُصَلِّیَ فِی الْمَقْبَرَةِ وَنَهَانِی أَنْ أُصَلِّیَ فِی أَرْضِ بَابِلَ فَإِنَّهَا مَلْعُونَةٌ» ابوداود (490).

یعنی : «علی رضی الله عنه از بابل عبور می کرد، موذن آمد و برای نماز عصر اذان داد، وقتی از بابل رد شدند اینبار به موذن امر کرد که برای نماز اقامه کند، وقتی از نماز فارغ شدند گفت : همانا محبوبم صلی الله علیه وسلم مرا نهی کردند از اینکه در قبرستان، و در شهر بابل نماز بخوانم چون این مکان مورد لعن واقع شده است».

اما این حدیث ضعیف است، حافظ ابن حجر در "فتح الباری" گفته : اسناد آن ضعیف است، و علامه البانی نیز در "ضعیف أبی داود" (76) آنرا ضعیف دانسته است.

شارع سنن ابوداود در "عون المعبود" می گوید : «خطابی گفته : در اسناد این حدیث جای سخن است، و نمی دانم احدی از علماء نماز در شهر بابل را حرام دانسته باشند، و این روایت با حدیثی که از آن صحیح تر است تعارض دارد، یعنی حدیث : « جُعِلَتْ لِی الْأَرْض مَسْجِدًا وَطَهُورًا». یعنی: « همه ی زمین برای من (و امتم) محل نماز و پاک قرار داده شده است» ..».

شیخ الاسلام ابن تیمیه در " الاختیارات " گفته : «مقتضای کلام آمدی و ابو الوفاء بن عقیل آنست که نماز در زمین مغضوبه صحیح نیست، و این قول قوی است، و از امام احمد وارد شده که او گفته : نباید در آنجا خوانده نمی شود».

علامه البانی در " الثمر المستطاب " درباره این سخن شیخ الاسلام چنین نظر می دهد : «ما هیچ دلیلی نیافتیم که نماز در چنین مکانی باطل باشد، و حدیثی که داخل شدن به زمین مورد عذاب را نهی کرده خاص نماز نیست تا بگوئیم نماز در آنجا باطل است، و حدیث علی رضی الله عنه اگر صحیح هم باشد دلیل بر بطلان نماز نیست، و برای همین بیهقی گفته : «نهی از نماز در آنجا – اگر بصورت مرفوع از پیامبر صلی الله علیه وسلم ثابت شده باشد – به این معنا نیست که به (نفس) نماز بازگردد، اگر نماز در آنجا خوانده شود نیاز به تکرار ندارد، بلکه علت نهی – والله اعلم – می تواند این فرموده پیامبر صلی الله علیه وسلم باشد : « می ترسم عذابی که بر آنان نازل شده بر شما نازل شود»، آری، ظاهر نهی تحریم نماز در آنجا را افاده می کند، اما خطابی در "المعالم" گفته : نمی دانم احدی از علماء نماز در شهر بابل را حرام دانسته باشند».

 

والله اعلم

وصلی الله علی نبینا محمد وعلی اله وصحبه وسلم

سایت جامع فتاوای اهل سنت و جماعت

IslamPP.Com

 

    منبع: سايت جامع فتاواي اهل سنت و جماعت (IslamPP.Com)

 

نصیحت و حکمت

قال حافظ ابن رجب: قال بعض السلف: «من وعظ أخاه فیما بینه وبینه فهی نصیحة، ومن وعظه علی رؤوس الناس فإنما وبَّخَه». "جامع العلوم والحکم " (ص : 91).

حافظ ابن رجب رحمه الله می فرماید: یکی از علمای سلف (پیشینیان ما) گفته است:

« هرکس برادرش را پنهانی وعظ و اندرز دهد این همان نصیحت (واقعی) است، اما هرکس او را نزد مردم و دیگران اندرز دهد در حقیقت او را توبیخ می کند».

نظر سنجی

شما به کدام بخش سایت بیشتر مراجعه میکنید؟









      

گالری تصاویر
  • قرآن

    قرآن

  • حدیث

    حدیث

  • دعا

    دعا

Close

برای دریافت مطالب جدید سایت لطفا ایمیل خود را وارد نمایید.